چین به عنوان دومین اقتصاد بزرگ جهان، یکی از کشورهای نیرومند در زمینه کشتیرانی است و حمل و نقل دریایی و خدمات بندری سهم عمده‌ای در رشد ناخالص داخلی این کشور دارد. به عنوان نمونه بالاترین میزان تجارت دریایی جهان حدود سالیانه ۶۰۰ میلیارد دلار بین چین و ایالات متحده انجام می‌شود.

همچنین  بر اساس جدیدترین گزارش آنکتاد (کنفرانس تجارت و توسعه سازمان ملل) جمهوری خلق چین با دارا بودن حدود ۶ هزار و ۹۰۰ فروند کشتی، مالکیت سومین ناوگان بزرگ دریایی جهان را پس از یونان و ژاپن دارد.
 
نیک می‌دانیم که بنادر به عنوان دروازه های تجاری هر کشور از پیشران‌های توسعه و رشد اقتصاد کشورها محسوب می شوند. 

با بررسی فهرست ۱۰ بندر برتر کانتینری دنیا در سال  ۲۰۱۹ میلادی، هفت بندر در این رده‌بندی از جمله "شانگهای، نینگبو، شنزن، گوانگژو، کینگدائو، هنگ‌کنگ و تیانجین" چینی هستند که در حدود ۱۷۷ میلیون TEU (واحد شمارش کانتینر) از مجموع ۸۲۰ میلیون تی ای یو عملیات کانتینری کل بنادر جهان را به انجام می‌رسانند. 

نکته قابل توجه در جایگاه بندر شانگهای آن است که با انجام عملیات حدود ۴۳ میلیون TEU در صدر این لیست قرار دارد. 

به عبارت دیگر با احتساب مجموع عملیات کانتینری بنادر چین، نزدیک به ۲۸ درصد از حمل و نقل کانتینری دنیا از طریق بنادر چین رقم می‌خورد و بر اساس پیش‌بینی‌های موسسات اقتصادی تا سال ۲۰۲۴ بیشترین رشد در این زمینه نیز در منطقه جنوب شرق و خاور دور با تاکید بر بنادر چین رخ خواهد داد. 

علاوه بر آنچه ذکر شد، مدیریت و راهبری ترمینال‌های بندری با بهره‌گیری از تجهیزات تخلیه و بارگیری مناسب، استفاده از فناوری اطلاعات و توسعه دادن به ابعاد هوشمندسازی از  مزیت‌هایی است که چینی‌ها از آن بهره می‌برند به‌طوریکه ترمینال اپراتوریِ بنادر بزرگی در دنیا نیز به چینی‌ها واگذار شده که نمونه شاخص آن شرکت کاسکو با تجریه فعالیت در حداقل ۵۰ بندر در نقاط مختلف جهان است و به عنوان یک ابزار مهم برای تحقق ایده جاده ابریشم جدید یا همان کریدورِ یک کمربند - یک جاده به حساب می آید. ورود خط حمل و نقل  COSCO به حوزه اپراتوری بنادر کانتینری در منطقه خاورمیانه را می‌توان در بندر خلیفه ابوظبی نیز به وضوح مشاهده کرد.

یکی از دیگر شاخص‌های اقتصاد حمل و نقل دریایی، شاخص دسترسی هر بندر به سایر بنادر کشورهای دنیا از طریق سرویس‌های منظم و مستقیم کشتیرانی است. 

براساس گزارش منتشر شده از سوی مجله Ship Technology در سال ۲۰۲۰، شرکت کاسکو چین بعد از غول‌های بزرگ کشتیرانی جهان یعنی MAERSK و MSC با ظرفیت حمل سه میلیون و ۱۰۰ هزار تی ای یو، سومین خط کشتیرانی برتر دنیا بوده است که با فعالیت در کنار سایر خطوط کشتیرانی متردد به بنادر چین، بالاترین ضریب دسترسی دریایی دنیا را با فاصله معنا داری از سایر کشورها فراهم آورده که یقینا تاثیر آن بر کاهش هزینه و افزایش صادرات، واردات و ترانشیپ کالا ملموس است. 

 با توجه به آنچه ذکر شد، ظرفیت‌های تجارت دریایی کشور چین قابل ملاحظه و تاثیرگذار در اقتصاد حمل و نقل دریایی دنیا است و این نقش روز به روز در حال افزایش است.

با اتصال بنادر کشور به شبکه حمل و نقل دریایی بین‌المللی چین از طریق سرمایه‌گذاری و مشارکت شرکت‌های بزرگ و کارآمد چینی در حوزه زیرساخت و راهبری بنادر کشور، زمینه توسعه و ارتقای عملکرد بنادر ایران نیز مهیا می‌شود.

بنابراین قابلیت‌های سند همکاری ایران و چین فرصت مناسبی را برای  جلب مشارکت ترمینال اپراتورهای بزرگ چینی با توان سرمایه‌گذاری بلند مدت در بنادر و تسهیل دسترسی خطوط عمده و بزرگ کشتیرانی به بنادر کشورمان با افزایش ضریب دسترسی به بنادر بزرگ دنیا و ارتقای عملکرد بنادر می‌انجامد و از هم‌اکنون باید برای این مهم برنامه‌ریزی و تدبیر کرد.

بهروز آقایی
مدیر کل بنادر و دریانوردی استان سیستان و بلوچستان

دیدگاه ها

دیدگاهتان را بنویسید

لطفا دیدگاه خود را از طریق فرم زیر اسال نمایید

نظرسنجی

مارا دنبال کنید

آگهی